สารคดีสั้น "การต่อสู้ของผู้หญิงและผู้มีความหลากหลายทางเพศ ในชุมชนชนเผ่าพื้นเมือง: ทวงคืนแม่น้ำสาละวิน"

สารคดีสั้น "การต่อสู้ของผู้หญิงและผู้มีความหลากหลายทางเพศ ในชุมชนชนเผ่าพื้นเมือง: ทวงคืนแม่น้ำสาละวิน" นี่คือ สารคดีสั้นที่จัดทำขึ้นเพื่อร่วมรณรงค์การต่อสู้ของผู้หญิงชนเผ่าพื้นเมืองและผู้หญิงชนเผ่าพื้นเมืองที่มีความหลากหลายทางเพศ ผู้ลุกขึ้นปกป้องแม่น้ำ ผืนดิน และวิถีชีวิตชนเผ่าพื้นเมือง ผ่าน “การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม โดยใช้แนวคิดเฟมินิสต์พัฒนาความเป็นธรรมด้านสิ่งแวดล้อม- ทรัพยากรน้ำ โดยและเพื่อผู้หญิงชนเผ่าพื้นเมืองและผู้หญิงชนเผ่าพื้นเมืองที่มีความหลากหลายทางเพศ” สารคดีเรื่องนี้เป็นส่วนหนึ่งของการรณรงค์เพื่อผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเชิงนโยบาย ผ่านข้อเรียกร้องสำคัญ 3 ประการ ได้แก่ 1. รับรองสิทธิชนเผ่าพื้นเมือง สิทธิชุมชน สิทธิในที่ดิน และการเข้าถึงทรัพยากรอย่างเป็นธรรม โดยเฉพาะมิติน้ำ 2. พัฒนาสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐาน โดยเฉพาะการเข้าถึงน้ำสะอาดที่ดื่มได้ ซึ่งต้องเป็นสวัสดิการขั้นพื้นฐานสำหรับชนเผ่าพื้นเมืองและทุกคน 3. ยุติการทำเหมืองแร่แรร์เอิร์ธ (Rare Earth) ในประเทศเมียนมา ซึ่งสร้างผลกระทบต่อระบบนิเวศ แหล่งน้ำ และวิถีชีวิตของผู้คนในภูมิภาค การปนเปื้อนของแม่น้ำกก แม่น้ำรวก แม่น้ำสาย แม่น้ำโขง และแม่น้ำสาละวิน ไม่ได้กระทบเพียงชุมชนริมฝั่ง หากแต่ส่งผลต่อผู้คนนับร้อยล้านชีวิตทั้งในประเทศไทย เมียนมา ลาว กัมพูชา และเวียดนาม ซึ่งต่างพึ่งพิงระบบนิเวศของลุ่มน้ำสาละวิน–โขง การปกป้องแม่น้ำจึงไม่ใช่เพียงภารกิจของชุมชนชนเผ่าพื้นเมือง แต่เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของทุกคน เพราะเมื่อแม่น้ำยังมีชีวิต ผู้คนก็ยังมีอนาคต ถึงเวลาแล้วที่เราทุกคนจะลุกขึ้นปกป้องแม่น้ำที่หล่อเลี้ยงชีวิต ก่อนที่ทุกอย่างจะสายเกินไป เพราะ “แม่น้ำ คือ ชีวิต” Short Documentary “The Struggle of Indigenous Women and Gender-Diverse Indigenous People: Reclaiming the Salween River” This short documentary amplifies the ongoing struggle of Indigenous women and gender-diverse Indigenous people who are standing up to protect their rivers, ancestral lands, and ways of life. Their stories emerge through Participatory Action Research (PAR) that applies a feminist approach to advancing environmental and water justice, by and for Indigenous women and gender-diverse Indigenous people. The documentary is part of a broader advocacy campaign calling for policy change through three key demands: 1. Recognize the rights of Indigenous Peoples, including community rights, land rights, and equitable access to natural resources—particularly water. 2. Ensure universal access to basic public services, especially safe drinking water, as a fundamental public welfare entitlement for Indigenous Peoples and everyone. 3. End rare earth mining in Myanmar, which has caused severe impacts on ecosystems, water resources, and the livelihoods of communities across the region. The contamination of the Kok, Ruak, Sai, Mekong, and Salween rivers affects far more than the communities living along their banks. It threatens the lives and well-being of hundreds of millions of people across Thailand, Myanmar, Laos, Cambodia, and Viet Nam, all of whom depend on the interconnected ecosystems of the Salween–Mekong river basins. Protecting our rivers is not only the responsibility of Indigenous communities, it is a shared responsibility for us all. As long as rivers remain alive, communities can continue to thrive. The time to act is now. Together, we must rise to protect the rivers that sustain life, before it is too late. Because “Our Rivers is our Life.”